Ang mga Gabi ng Linggo ni Mr. Holloway

Sheppard Field, Wichita Falls, Texas · Oktubre 1943

Ang Baptist Training Union sa Sheppard Field ay pinamamahalaan ni Mr. Holloway, isang biyudong animnapung taong gulang o higit pa, na nagpapaalala kay Ken sa kaniyang lolo, "hindi sa itsura kundi sa kilos at pag-uugali." Tuwing gabi ng Linggo, isinasakay niya ang isang grupo ng mga Kristiyanong sundalo patungo sa maliliit na simbahan sa paligid ng Wichita Falls: Burkburnett, Thrift, Iowa Park, Kamay at Cashion. "Tunay siyang tagahikayat ng kaluluwa," isinulat ni Ken.

Noong unang Linggo, Oktubre 3, nagsalita si Ken tungkol sa "Ang Aming Pinaniniwalaan Tungkol sa Iglesia." Nang awitin ng mga kabataan ang "Every day with Jesus is sweeter than the day before," sinabi niya sa kanila na nananabik tuloy siya sa tahanan, at pinatayo niya ang buong simbahan upang awitin itong muli para sa kaniya.

Makalipas ang dalawang linggo, sa Cashion, alas-9:15 ng gabi, tumayo ang isang sundalo sa sulok at sinabing hindi siya Kristiyano.

Ipinaliwanag sa kaniya ni Mr. Holloway ang daan ng kaligtasan. … Pagkatapos ay pinatayo niya ang iba pang Kristiyanong sundalo at pinalapit sa harapan. Nakatayo kaming lahat doon nang magkakasama. Hindi niya iyon ginawa noon, pero pagkatapos ng pulong ay naligtas siya. Humingi siya ng panalangin kaya ipinapasa ko ito sa inyo.

Ken sa mga magulang, Oktubre 18, 1943

Ito ang unang pagkakataon na makikita sa mga liham na may lumapit kay Cristo sa pamamagitan ng pangangaral ni Ken. Ang grupo, sina Butler, Smith, Fuller, Hannah, Pate at Ken, ay nagplano ng serye tungkol sa kaligtasan, at kinuha ni Ken ang "Kailan ka maaaring maligtas." Dumadalo si Mr. Holloway kahit sinabihan siya ng kaniyang doktor na manatili sa kama, dahil baka maipadala na sa ibang lugar ang mga binata bago pa ang susunod na Linggo. Pagsapit ng Abril 1944, sumulat siya kay Ken na nagkaroon ang gawain ng 27 nagbalik-loob at 150 muling nagtalaga ng sarili.

Mula sa mga liham ng pamilya, ipinadala ni Kevin Engle.

Isang Biblia, Ilang Tract at Dalawang Lalaking Nakaluhod

Sheppard Field · Oktubre 1943

Sa barracks, mas tahimik ang pagpapatotoo ni Ken. Isang gabi, nakaupo sa kaniyang kama ang sundalong nasa katabing higaan at naninigarilyo. Gusto ni Ken na lumuhod para manalangin, kaya nagdahan-dahan siya.

Parang hindi siya umaalis doon kaya naghintay ako. Pagkatapos, habang isinasara ko ang aking bag at inaayos ito, lumuhod siya at nagsimulang manalangin. Saka ko naunawaan na naghihintayan pala kami sa isa't isa.

Ken sa mga magulang, Oktubre 12, 1943

Isang matalinong batang kadete ang lumapit upang humingi ng "isang malaking pabor": maaari ba niyang hiramin ang Biblia ni Ken? Nagpadala si Tiya Lois ng mga tract, ang pinakamagandang paketeng natanggap niya, "Kapag namimigay ka ng tract sa mga sundalo, kailangang angkop ang mga ito sa panahon, at ito ang pinakamahusay na nakita ko sa ganoong paraan." Matapos basahin ang isa, sinimulan ng lalaking katabi niya ang aklat ng Marcos.

Isinama siya ni Corporal Butler sa isang pulong-panalangin na idinaraos ng mga aviation mechanic gabi-gabi mula pa noong Abril.

Katulad na katulad ito ng aming mga pulong noon sa Moody. … Nang umalis ako sa M.B.I., hindi ko akalaing makakatagpo ako ng ganito karaming kapwa tulad ng mga lalaking nakilala ko sa Chicago. Pero marami-rami akong natatagpuan sa Army, at tunay sila dahil tunay ang digmaan.

Ken kina Grandpa at Grandma, Oktubre 17, 1943

Isang tenyenteng kababalik lang mula sa Pacific ang nagsabi sa kanila na nakakita siya roon ng malalaking lalaking nananalangin. Isinulat ni Ken, "Maraming inilalabas ang digmaan. Laking pasasalamat ko na nasa puso ko si Cristo at handa ako sa anuman."

Mula sa mga liham ng pamilya, ipinadala ni Kevin Engle.

Pagbabantay sa Imbakan ng Bala

Sheppard Field · Setyembre–Nobyembre 1943

Puno ng pagsasanay ang mga liham mula sa Sheppard Field. Nariyan ang G.I. na gupit, "sobrang ikli kaya tumatayo sa harap," at ang obstacle course tatlong araw bawat linggo, na may lubid na pang-indayog sa ibabaw ng berdeng tubig at isang pader na walong talampakan ang taas: "Lahat ng ito ay nangailangan ng kaunting lakas at kaunting tapang." Sa pagsasanay sa gas, naamoy niya ang mustard gas, at sa drill field ay nakasuot ng maskara ang mga lalaki "18 minuto sa bawat oras." Pinag-aralan niya ang Thompson submachine gun at ang bagong M-1 carbine, at sa huling bahagi ng Oktubre ay inihagis niya ang kaniyang mga unang granada. Sa 70 lalaki sa kaniyang barracks, 29 ang bumagsak sa mental exam. "Pero sa tulong ng Panginoon, pumasa ako."

Noong Oktubre 23, napunta sa kaniya ang post 18, ang imbakan ng bala sa gitna ng mga puno sa timog ng field, isa sa iilang post na may totoong bala: dalawang oras na bantay at apat na oras na pahinga sa loob ng dalawampu't apat na oras.

Naisip ko (paano kung may espiyang lumapit, kaya ko kayang itutok ang baril at barilin siya) Kaya laking ginhawa ko nang sabihin nila sa amin na wala kaming papatayin sa post na ito.

Ken sa mga magulang, Oktubre 25, 1943

Bumiyahe pababa ang pamilya mula Kansas bandang Sabado't Linggo ng Oktubre 9: "ang aking ama, ina, dalawang kapatid na babae at kapatid na lalaki," dala ang isang keyk mula kay Tiya Lois. Hiniling ni Ken na "magdala kayo ng kaunting tubig ng Kansas." Pagkatapos ay binanggit sila ni Mr. Holloway sa kaniyang pangangaral: ang mga magulang na naglakbay pa mula Kansas para makita ang "binatang si Eagle" (ganoon ang baybay ng tagamakinilya).

Sa ibaba ng isang liham, isinulat ni Ken ang isang motto na pinanghawakan niya habambuhay: "Hindi natin alam kung ano ang nasa hinaharap, pero alam natin kung Sino ang may hawak ng hinaharap."

Mula sa mga liham ng pamilya, ipinadala ni Kevin Engle.

Ang Dakilang Piloto

Henderson State Teachers College, Arkadelphia, Arkansas · 1944

Ipinabatid ng pahayagan ng kolehiyo na magsasalita si Cadet Engle sa Religious Emphasis Week tungkol sa "Ang Gawain ng Chaplain sa Home Front." Noong Miyerkoles, Marso 1, 1944, hindi dumating ang isa pang tagapagsalita.

Napakaraming tao ang dumalo at talagang tinulungan ako ng Panginoon sa pagsasalita. Wala roon ang isa pang dapat sanang magsalita, kaya ako ang naging tagapagsalita ng gabing iyon.

Ken sa mga magulang, Marso 3, 1944

Sa klase sa pagsasalita, sinabi ng isang sundalo na mas marami ang alam ni Engle tungkol sa Biblia dahil nag-aral siya sa Moody. "Tuwang-tuwa akong marinig na ganoon kataas ang pagtingin ng mga sundalo sa Biblia."

Noong Marso 21, nagsalita siya sa Y.W.C.A. ng kolehiyo, at inihambing niya ang pag-aaral magpalipad ng eroplano sa buhay-Kristiyano. Ganito nagtapos ang kaniyang balangkas: "V Ang Dakilang piloto – si Jesus … 1. Ang aking draft at mga Down draft … 3. Bumitaw – Ipaubaya sa Diyos." Sa itaas ng isang liham, isinulat niya ang Deuteronomio 31:6, "isang talatang sa palagay ko ay bagay sa paglipad."

Mahirap ang mismong paglipad. Isang gabi noong Marso, isinulat niya:

Ngayong gabi, napakalungkot ko, gaya ng hindi ko naranasan sa matagal na panahon. … kaya lumuhod ako at hiningi sa Panginoon na tulungan ako, at maayos na ang pakiramdam ko ngayon. … Inay, tuwang-tuwa akong malaman na ipinapanalangin mo ako tuwing hapon, alas-2:30.

Ken sa mga magulang, Marso 24, 1944

Binabasa niya ang talambuhay ni Spurgeon, The Shadow of the Broad Brim, at umaasa siyang mapunta sa navigation: "baka inihahanda ako ng Panginoon."

Mula sa mga liham ng pamilya, ipinadala ni Kevin Engle.

Pananalangin para sa mga Kasama sa Kuwarto

Arkadelphia at Harlingen · Enero 1944 – Pebrero 1945

Ang mga kasama ni Ken sa kuwarto sa Henderson ay sina Frisella, isang Katoliko mula St. Louis na sinamahan niya sa Misa ng Bagong Taon; si Gragey; at si Hall, isang binatang maraming pinagdadaanan. Nang nasa infirmary si Hall, dinalhan siya ni Ken ng mga tract. Noong Enero, hiniling niya sa mga magulang na manalangin.

Hinihiling ko ang inyong mga panalangin na madala ko sa Panginoon ang mga kasama ko sa kuwarto at hindi ako mapasama sa kanilang daan gaya ng gusto nila.

Ken sa mga magulang, Enero 5, 1944

Pagsapit ng Pebrero, araw-araw nang nagbabasa ng Biblia si Frisella sa kabila ng panunukso. "Maganda ang pag-usad ni Frisella sa Biblia. Marami-rami siyang itinatanong sa akin." Nang bumagsak ang unang niyebe sa Arkansas, naglagay si Ken ng snowball sa kama ni Frisella.

Sumama si Hall kay Ken sa Harlingen, Texas. Noong Abril 30, 1944, matapos ang maraming mahabang pag-uusap, sinabi ni Hall kay Ken na handa na siya.

Sinabi niyang naniniwala siya na makatarungan lamang na bigyan ng pagkakataon ang Diyos. … sinabi niya sa akin na noon lang niya naunawaan kung gaano iyon kasarap sa pakiramdam.

Ken sa mga magulang, Abril 30, 1944

Nanalangin sila nang magkasama. Makalipas ang sampung buwan, sumulat si Hall mula sa Sheppard Field. May asawa na siya ngayon, at "lubos na maligaya," at lumagda siya bilang "Kaibigan magpakailanman." Napunta si Gragey sa infantry at sumulat mula sa Italya, inaalala kung nasaan sila noong Pasko ng Pagkabuhay 1944.

Sa Harlingen, nakatagpo si Ken ng isang grupong Christian Endeavor ng mga sundalo at WAC, at ng isang gunnery instructor na kilala ang Plymouth Brethren: "Nagulat ako dahil iilan lang ang nakakaalam na may P.B. pala."

Mula sa mga liham ng pamilya, ipinadala ni Kevin Engle.

Isang Misyonero mula sa Tsina

Arkadelphia · Enero–Abril 1944

Sa Moody, nanalangin si Ken para sa Tsina, at dala niya ang pasaning iyon hanggang sa Army. Noong Enero 1944, nagpadala siya sa bahay ng isang ginupit na balita tungkol kay Harry Lin, "ang batang Tsino na madalas kong nakausap sa M.B.I.," at hiniling na itago ito sa kaniyang mga file. Noong Enero 30, nagsalita siya sa Baptist Training Union tungkol sa "ang ating pagkukulang sa pagtugon sa hamon ng misyon." "Hindi gaanong maganda ang nagawa ko, hindi ko masabi ang gusto kong sabihin."

Nang bawasan ang cadet program, pumunta sila ni Carl sa linggo ng misyon sa Arkadelphia.

Sa ****** ay pumunta kami sa bahay ni Miss Watson. Isa siyang misyonerong nagbalik mula sa Tsina. Maganda ang naging pag-uusap namin, kaya lang ay masyadong maikli. … Nagsalita ang mga misyonero mula sa Brazil at Tsina. At nagsalita rin ang Japanese American.

Ken sa mga magulang, Abril 12, 1944

Binili niya ang aklat ng kurso, The Word Overcoming the World, at sinisikap pa rin niyang tapusin ito nang siya'y umalis. Nang dumating ang utos na sila'y ipadala noong Abril 4 (na kinansela rin), nagpaalam si Ken mula sa plataporma ng kapilya: "Parang napamahal na sa paaralang ito ang kaniyang mga sundalo." Anim na puno ang itinanim sa tabi ng dormitoryo para sa mga lalaking namatay sa paglilingkod.

Dumating ang tren sa Harlingen nang alas-dos ng madaling-araw noong Abril 22. Sa daan, namimigay ng pagkain at mga Ebanghelyo ang mga canteen ng Red Cross. Muli niyang isinaulo ang Awit 91, at isinulat niya, "Alam ninyo, habang papalapit kami sa labanan, lalo akong kailangang maging matatag para sa Panginoon."

Mula sa mga liham ng pamilya, ipinadala ni Kevin Engle.

Ang Klase sa Biblia sa Nadzab

Nadzab, New Guinea · Pasko 1944 – Enero 1945

Bago lumipat si Ken sa Jolly Rogers, nagsimula siya ng isang pag-aaral ng Biblia sa Nadzab kasama ang dalawang Kristiyanong kaibigan, si Robert Meek at isang lalaking tinatawag lang sa mga liham na "Lucky." Noong hapon ng Pasko 1944, pinanood niya si Meek na nagtatayo ng tolda, na parachute ang ginawang kisame.

Sumulat si Meek noong Enero. Natigil ang proyekto tuwing gabi ng karaniwang araw nang wala na si Ken, pero nagpapatuloy ang klase tuwing Linggo.

Wala nang ibang interesado sa proyektong sinimulan mo bago ka umalis dito maliban sa amin ni Lucky, kaya itinigil na ito. … Maayos naman ang klase sa Biblia tuwing Linggo ng umaga kung ihahambing sa aming pinagsimulan, at sana ay lumago pa ang interes.

Robert Meek kay Ken, Enero 22, 1945

Mga labindalawa ang dumadalo bawat linggo, labinlima noong Linggo bago siya sumulat, at si Chaplain Watters ay naghahatid ng "napakagagandang mensahe ng Ebanghelyo." Si Meek at tatlong iba pa ay nakatira na ngayon sa toldang parachute at nagtatanim ng kamatis mula sa binhing ipinadala ng kaniyang asawa.

Nagpasalamat si Lucky kay Ken para sa isang tract.

Anuman ang *** mangyari, kaibigan, talagang nasa likod mo ako at sinusuportahan kita ng panalangin.

Lucky kay Ken, Enero 7, 1945

Ang nakasulat na ngayon sa mga sobre ni Ken ay "Cpl. Kenneth E. Engle, APO 713-1." Ang kaniyang serial number ay 37538334.

Mula sa mga liham ng pamilya, ipinadala ni Kevin Engle.

Mga Liham mula sa Crew

Tagsibol 1945

Nang iwan ni Ken ang crew noong Marso 1945, sumulat si Jim Hickey na inayos nila ang kaniyang mga gamit bago ito isinauli.

Inihiwalay namin ang karamihan sa mga gamit mo bago namin isinauli. Kinuha namin ang lahat ng gamit mo, kasama ang iyong Biblia at iba pang aklat.

Jim Hickey kay Ken, Abril 11, 1945

Lahat ng crew ay naging staff sergeant na. "Na-check out na si Stanley sa lead! Iyon ang pinalipad namin sa huli naming misyon sa Farmosa." Nabigo ang kanilang taniman: "Hinukay ng mga manok ang kalahati ng labanos at Carrot, at kinain ng mga daga ang natira."

Sa bahay, hindi alam ng pamilya kung nasaan siya. Isang kapitbahay na kababalik mula sa Pacific ang nagsabi kay Grant na may San Jose sa Luzon at mayroon din sa Mindoro. Sumulat ang kaniyang ina, "Sa layo mo, pakiramdam namin ay wala kaming magawa," at pagkatapos, "Pero kababasa ko lang ng Talata, 'Datapuwa't pupunan ng aking Diyos ang bawa't kailangan ninyo,' at walang kabuluhan sa Kaniya ang layo." Sa ibaba, idinagdag ni Keith ang Roma 8:28 at idinagdag ni Eloise ang Isaias 26:3. Makalipas ang dalawang buwan, isinulat ni Ken, "Nasa 'Aklat ng mga aklat' pa rin ang Roma 8:28."

Naging tulong din si Ken sa iba. Si Johnny Hanrahan, isang sundalong nakilala niya noong tagsibol na iyon, ay sumulat noong Hunyo:

Dapat ay sumulat na ako sa iyo noon pa, Ken, para pasalamatan ka sa lakas ng loob at patnubay na ibinigay mo noong mga magugulong araw na iyon sa 126th. … Lagi akong magpapasalamat na naroon ka sa aking tabi noong mga panahong iyon. … May natamo ako, Ken – at ipinapasa ko ito sa iba.

John C. Hanrahan kay Ken, Hunyo 24, 1945

Mula sa mga liham ng pamilya, ipinadala ni Kevin Engle.

John Sunberg

England · 1945

Si John Sunberg ay isang Kristiyanong kaibigan ni Ken mula sa kanilang mga araw ng pagsasanay. Lumipad siya kasama ng Eighth Air Force mula sa England, at noong Pebrero 1945 ay sumulat siya kay "Cpl. Kenneth E. Engle." Nakita niya sa London si Hannah, isang kaibigan mula sa pagsasanay. Wala siyang Kristiyanong kasama sa kaniyang crew, pero patuloy siya sa pagbabasa ng Biblia.

Dalawang beses akong nagbabasa ng Biblia araw-araw at nagsasaulo ng mga talata ng Kasulatan. … Nakatapos na ako ng 13 operasyon at 22 pa ang natitira. Nagpapasalamat ako sa Diyos sa Kaniyang kahanga-hangang pag-iingat hanggang ngayon.

John Sunberg kay Ken, Pebrero 27, 1945

Noong Disyembre, sumulat kay Ken ang kapatid niyang si Bill mula sa Red Oak. Noong Marso 18, 1945, sa ikadalawampu't tatlong misyon, patungong Berlin, malubhang tinamaan ang bomber ni John. Sinikap ng crew na maabot ang teritoryong hawak ng mga Ruso, at tumalon silang lahat gamit ang parachute.

Ligtas silang lahat na nakalabas sa eroplano pero pinaulanan sila ng bala ng mga Russian Fighter plane.

Bill Sunberg kay Ken, Disyembre 18, 1945

Namatay sina John at Sergeant Marino. Ang dalawang liham ay itinago kasama ng mga liham mismo ni Ken.

May iba pang sumulat. Si Harry, isang gunner na nakalipad ng pitong misyon bago siya pinatigil sa paglipad, ay nagsabi kay Ken, "Kailangan ko ng isang taong katulad mo na makakasama ko, na kasabay kong magsisimba at dadalo sa mga lingguhang pulong."

Mula sa mga liham ng pamilya, ipinadala ni Kevin Engle.

Kung Saan Ka Niya Ibig

Abilene at Chicago · 1945–1948

Bumalik si Ken sa Moody pagkatapos ng digmaan, at mula sa bukid at mula sa Chicago ay nagbibigay na siya para sa misyon. Noong 1945, pinasalamatan siya ng Moody Missionary Union para sa isang kaloob. Noong 1946, pinasalamatan siya ng misyonerong si Anita Lewis para sa sampung dolyar at sa kaniyang mga panalangin: "Nawa'y lubos kang gamitin ng Panginoon para sa Kaniyang kaluwalhatian at ilagay ka agad sa lugar ng paglilingkod na itinakda Niya."

Noong 1948, may dumating na liham mula sa India. Si Violet Hendrickson, isang kaibigan sa Moody na isinugo mula sa Austin, ay sumulat mula sa isang paaralan ng mga babae sa Kollegal. Nakakita siya sa isang magasin ng isang buong-pahinang patalastas ng Moody, na may larawan ni Ken, "na kinakausap ang isang lalaki sa isang mission." Naalala niya ang pag-uusap nila sa Sweet Shop kung dapat bang planuhin ng isang misyonero ang kaniyang landas o ipaubaya ito sa Panginoon.

Kenneth, ito ang pinakakahanga-hangang bagay sa buong mundo, ang malaman na ang lugar na kinaroroonan mo ay ang lugar na mismong pinili ng Panginoon para sa iyo. … May iba pa bang pag-akay sa iyo ang Panginoon kung saan ka Niya ibig? Parang napakalaki ng pangangailangan saanman.

Violet Hendrickson kay Ken, Agosto 19, 1948

Nang tagsibol na iyon, nakatakda nang ikasal si Keith kay Cleo Barten at hiniling niya kay Ken na maging best man. Pinayuhan ni Ken ang kaniyang kapatid.

Ito ay ang paglalagay sa Panginoong Jesu-Cristo na una sa lahat. Kung tunay mo Siyang uunahin, Siya ang mag-aayos ng lahat ng detalye. … At dapat ninyong pag-usapan ang pagkakaroon ng pagsamba ng pamilya sa inyong tahanan.

Ken kay Keith, Abril 28, 1948

Mula sa mga liham ng pamilya, ipinadala ni Kevin Engle.

Ang Bangka ng Kayamanan

Worcester, Massachusetts · Agosto 1949

Matapos magtapos sa Moody noong 1949, ginugol ni Ken ang kaniyang bakasyon noong Agosto sa pagpapatakbo ng isang dalawang-linggong Daily Vacation Bible School sa isang maliit na kapilya sa Worcester, Massachusetts. Nagsimula ito noong Agosto 8.

Pinatakbo niya ito na parang isang paglalayag. Bawat bata ay kailangang may tiket para makasakay sa barko. Sa isang karera ng mga bangkang may layag, umuusad ang bawat crew kapag nagdadala ng Biblia at mga bisita, at isang batang lalaki ang nakapagdala ng 28 bata sa loob ng dalawang linggo.

Isa pang tampok ng araw ang pagsasaulo, na tinawag naming bangka ng kayamanan, at ang Biblia ang aming mapa ng kayamanan.

ulat ni Ken, Setyembre 1949

Isang umaga, may isang batang lalaking nagpaiwan. Siya ang kaibigang nagdala ng lahat ng mga bisitang iyon.

Ang pinakamalaking kagalakan sa gawain ay nang isang umaga, nagkaroon ako ng pagkakataong akayin ang isang binatilyo sa Panginoong Jesus. Napakalaki ng kaniyang kagalakan nang pumasok si Jesus.

ang ulat ding iyon

Sa huling gabi, dumating ang mga magulang, at ibinahagi rin sa kanila ang ebanghelyo. Pagkatapos ay nagtuloy si Ken sa New York at Washington, D.C.

Mga batang lalaki at babae, mga talatang isinaulo, at ang ebanghelyo: ito ang gawaing gagawin niya sa buong buhay niya, bago pa niya nalaman kung saan siya isusugo ng Panginoon.

Mula sa mga liham ng pamilya, ipinadala ni Kevin Engle.

Ang Pulong-Panalangin sa Moody

1949 o 1950

Noong estudyante si Ken sa Moody Bible Institute, kasapi siya ng isang grupong nananalangin para sa Tsina. Kasabay nito, nakikipagsulatan siya kay Cyril Brooks sa Pilipinas, at ipinapanalangin niya kung ibig ng Panginoon na pumunta siya roon.

Isang gabi, inanyayahan ni Ken ang ilang kapwa estudyante sa Moody na samahan siya sa isang magdamagang pulong-panalangin. Nanalangin sila hanggang umaga.

Kinaumagahan, pumunta si Ken sa kaniyang mailbox. Naroon ang isang liham mula kay Cyril Brooks, na nag-aanyaya sa kaniyang pumunta sa Pilipinas bilang misyonero. Tatlumpung araw na naglakbay sakay ng barko ang liham na iyon. Dumating ito mismong umaga pagkatapos ng magdamag niyang paghingi sa Diyos ng patnubay.

Naipadala na ng Diyos ang sagot isang buwan bago pa natapos ni Ken ang paghingi nito.

“At mangyayari, na bago sila tumawag, ako’y sasagot; at samantalang sila’y nagsasalita pa, aking didinggin.”

Isaias 65:24

Mula sa mga alaala ni Kevin Engle

Isang Bukas na Pinto

Chicago · Mayo–Agosto 1950

Noong tagsibol ng 1950, sumulat si Ken kay Cyril Brooks sa Manila upang itanong ang pangangailangan doon. Dumating ang sagot noong huling bahagi ng Mayo. Isinulat ni G. Brooks na dapat sundin ni Ken ang patnubay ng Panginoon, at saka:

Tiyak na may lugar para sa iyo upang tumulong sa paligid ng San Juan kung tatawagin ka ng Panginoon na makipagtulungan sa amin. Sa ngayon, marami ang naiiwang hindi nagagawa dahil wala kaming panahon at lakas para harapin ang lahat ng ito.

Cyril Brooks, sinipi ni Ken sa kaniyang ina, Mayo 26, 1950

May gawain sa wikang Ingles sa mga kabataan, sabi niya, "na doon ay makatutulong ka agad upang gumaan ang aming pasanin," at binanggit niya ang isang natitiklop na kama.

Hindi na kailangang sabihin, tuwang-tuwa ako nang matanggap ko ang liham. Mukhang may bukas na pinto sa harap ko, kahit man lang sa ngayon. … Binigyan ako ng Panginoon ng tunay na kagalakan at kapayapaan sa aking puso mula nang magpasiya akong pumunta sa mga isla. Wala nang hihigit pa sa pagiging nasa Kaniyang kalooban.

Ken sa kaniyang ina, Mayo 26, 1950

Gumawa si Ken ng talaan ng panahon, at Disyembre ang balak niyang pagdating sa larangan. (Kung ito nga ang liham ng magdamagang pulong-panalangin, hindi alam ng pamilya.)

Puno ang kaniyang mga huling linggo sa Moody. Nagbigay siya ng isang pahayag tungkol sa mga ketongin kahit mahina ang kaniyang boses: "Naniniwala akong ginamit iyon ng Banal na Espiritu." Noong Hulyo 17, nagtakda ang Dean ng isang araw ng panalangin para sa mga magtatapos, "isang araw na matagal kong maaalala." Nagtapos siya noong Agosto 3, 1950.

Mula sa mga liham ng pamilya, ipinadala ni Kevin Engle.

Itinagubilin sa Gawain

Chicago at Abilene · Hunyo–Hulyo 1950

Noong Linggo, Hunyo 25, 1950, nakipagpulong si Ken sa matatandang kapatid sa Austin Gospel Hall sa Chicago at ibinahagi ang kaniyang patotoo. "Gusto nilang sumulat ng magkasamang liham kasama ang asembleya sa Abilene," sabi niya sa kaniyang kapatid na si Eloise.

May petsang Hulyo 9, 1950 ang liham. Nakapatungkol ito sa "mga Kristiyanong nagtitipon sa pangalan ng ating Panginoong Jesu-Cristo sa Estados Unidos, Canada at sa iba pang dako." Isinasalaysay nito kung paano dumating si Ken sa Chicago mula sa Abilene bilang estudyante at kung paano siya tinawag sa sandatahang lakas.

Nang maglaon, tinawag siya sa paglilingkod sa sandatahang lakas, at habang nasa Pilipinas, inilagay ng Banal na Espiritu sa kaniyang puso ang pangangailangan ng ebanghelyo sa bansang iyon. … Natutuhan naming mahalin ang ating kapatid na si Engle at pahalagahan ang kaniyang hangaring maglingkod sa gawain ng Panginoon.

ang liham ng pagtatagubilin, Hulyo 9, 1950

Sinasabi nitong nais niyang humayo bilang kamanggagawa ni Cyril Brooks ng Manila.

Para sa Grace and Truth Gospel Hall sa Abilene, lumagda sina D. W. Emig, F. H. Nicholson, ang ama ni Ken na si Grant Engle, ang kaniyang tiyuhing si Orville Robson at ang kaniyang kapatid na si Keith Engle. Para sa Austin, labing-apat na lalaki ang lumagda, kabilang sina Henry T. Moffat, Dr. R. Winfield Scott, Phil R. Clarkson at Clarence R. Welsher.

Sa mga Brethren, hindi sumasapi ang misyonero sa isang lupon. Humahayo siyang itinagubilin ng mga asembleya sa kaniyang pinagmulan, at sila ang umaalalay sa kaniya sa panalangin. Inilagay ng ama at kapatid ni Ken ang kanilang pangalan sa liham na nagsugo sa kaniya.

Mula sa mga liham ng pamilya, ipinadala ni Kevin Engle.

Pito sa Kansas Bible Camp

Wichita, Kansas · Agosto 1950

Nagtipon ang Kansas Bible Camp sa 1601 West 51st Street sa Wichita, na may humigit-kumulang 110 camper. Nagturo si Ken sa limampu hanggang animnapu't limang bata, edad siyam hanggang labing-apat, tatlong yugto bawat araw. Ang direktor na si Richard Burson ang nagturo sa mga camper ng "Alisin mo na sa isip si Mary Lou."

Umaapaw ang puso ko ngayong gabi habang sumusulat ako – Dalawang bata ang nagpahayag na sila'y naligtas – isang maliit na batang lalaking itim at isang maliit na batang babaeng puti.

Ken kay Mary Lou, Agosto 1950

Pagsapit ng pulong-patotoo sa tabi ng siga noong Biyernes, nadagdagan pa sila.

Pitong bata (4 na lalaki at 3 babae) ang nagpahayag na sila'y naligtas. Walang dalawang naligtas sa iisang oras o lugar.

Ken kay Mary Lou, Agosto 1950

Maingat siya sa pagbibilang: "Kapag nagsasalita tayo tungkol sa mga kaluluwang naliligtas, sa palagay ko'y dapat tayong maging napakaingat, sapagkat naniniwala akong maraming beses nating napapighati ang Panginoon sa bagay na ito. Mary Lou, hindi ko na maalala kung kailan ko nakita ang ganitong pagpapala sa aking ministeryo gaya ng nakita ko sa camp."

Nang tag-araw na iyon nagsimula ang Digmaang Koreano. Na-classify bilang 1-A ang ilang kaibigan, at nagtanong si Mary Lou kung muling tatawagin si Ken sa serbisyo.

Pumunta na ako roon minsan para kay Uncle Sam; sa pagkakataong ito, umaasa akong pupunta ako para sa Panginoon. Gayunman, Siya ang nakaaalam ng pinakamabuti, at kung nais Niya akong naroon, doon mismo ko gustong mapunta.

Ken kay Mary Lou, Agosto 23, 1950

Mula sa mga liham ng pamilya, ipinadala ni Kevin Engle.

Dalawang Hanay sa Traktora

Abilene, Kansas · Agosto–Setyembre 1950

Pag-uwi sa bukid, sinimulang ikuwento ni Ken ang kaniyang pagkatawag. Sa Elm Springs Bible Hall, nagbigay siya ng "isang flannel talk tungkol sa Pilipinas para sa mga bata" at nagsalita tungkol sa pandaigdigang misyon. Noong Setyembre 17, nangaral siya sa First Baptist Church ng Abilene.

May isang lalaki at isang babaeng lumapit pagkatapos ng pang-umagang pagsamba at nagsabing naaalala nilang nakilala nila ako sa Walla Walla, Wash. Iyon ay noong nasa air force ako at nagkakilala kami sa bahay ng ministrong Baptist – Ang liit talaga ng mundo.

Ken kay Mary Lou, Setyembre 18, 1950

Nag-order siya ng isang libong prayer card, at mali ang baybay ng kaniyang pangalan sa bawat isa. Nagpadala ang manlilimbag ng ikalawang libo na tama na ang pangalan. "Mary Lou, naniniwala akong mula ito sa Panginoon. Dalawang libo sa halaga ng isa."

Pagkatapos ay dumating ang isang mahirap na pagpili. Si Don Parker, na nag-aayos ng kaniyang mga pulong sa New York, ay nasaktan nang sumabog ang makina ng kaniyang yate, at hiniling niya kay Ken na maghintay hanggang huling bahagi ng Oktubre. Aalis pa rin ba siya sa Setyembre?

Lumabas ako sakay ng traktora para magsuyod … at para na rin manalangin para sa patnubay.

Ken kay Mary Lou, Setyembre 19, 1950

Sa traktora, gumawa siya ng dalawang hanay ng mga dahilan, Setyembre at Oktubre. Ang Setyembre ang may "pinakamagandang listahan sa lahat." "Isa itong hakbang ng pananampalataya, pero M.L., halos araw-araw Niya akong binibigyan ng 'green light' tungkol sa larangan. … Kahit madilim ang larawan pagdating sa pagkuha ng visa, naniniwala akong kung mananalangin tayo, aayusin Niya ito sa mismong tamang panahon."

Mula sa mga liham ng pamilya, ipinadala ni Kevin Engle.

Ang Binata mula sa Wheaton

Chicago patungong New England · Oktubre 1950

Sa panggabing tren mula Chicago patungong Boston, napansin ni Ken ang isang binata sa kabilang panig ng pasilyo na nagbabasa ng kaniyang Biblia. Estudyante siya ng Wheaton College na pauwi dahil sa mga problema.

Napakasarap ng aming pagsasamahan. Pumunta kami sa dining car para kumain nang kaunti – tiyak na hindi niya ikinahihiya ang Salita. Dala-dala niya ang kaniyang Biblia at inilapag ito sa mesa.

Ken kay Mary Lou, Oktubre 17, 1950

Nang makita ang mga problema ng binata, nagpasiya si Ken na huwag nang gumastos para sa sleeper, at natulog siyang nakabaluktot sa isang bakanteng upuan. Sinalubong siya ni G. MacDonald sa Boston na nakasuot ng plaid na kurbata para makilala siya ni Ken.

May 95 slide na siya ngayon ng Pilipinas. Sa unang gabing ginamit niya ang mga ito, isinulat niya, "Magaganda ang mga slide pero mahina ang tagapagsalitang si KE." Ngunit lumago ang mga pulong: Somerville, Worcester, Attleboro, Westerly. "Kagabi ay nagkaroon ako ng isa sa pinakamagagandang pulong-ebanghelyo na naranasan ko kailanman. Alam kong ito'y sagot sa panalangin."

Isang babae sa pulong sa Beech Street sa Somerville ang humiling sa kaniyang magturo sa klase nito sa child evangelism. Isinilid niya sa bulsa ang direksiyong ibinigay nito, pumunta sa Beacon Street sa halip na sa Beacon Terrace, at kalahating oras siyang nahuli. "Ang aral: Hindi sapat na sumunod tayo sa Panginoon kahapon at sa mga nakaraang araw, kundi dapat tayong lumakad na kasama Niya ngayon." Makalipas ang dalawang buwan, sumulat ang babae na ipinapanalangin siya ng mga bata, at nagpadala ito ng isang kaloob, na kalahati ay mula sa kanila.

Kinopya niya para kay Mary Lou ang isang linya mula sa journal ni David Brainerd: "Ninais kong ubusin ang aking buhay sa Kaniyang paglilingkod, para sa Kaniyang kaluwalhatian."

Mula sa mga liham ng pamilya, ipinadala ni Kevin Engle.

Bakit Pupunta sa Ibang Bayan?

West Suburban Hospital, Oak Park · Agosto–Nobyembre 1950

Estudyanteng nars si Mary Lou, at natatagpuan din niya ang sarili niyang pagkatawag. Sa Loop, nakisalo siya sa isang mesa sa cafeteria sa isang matandang babaeng reklamador at binigyan niya ito ng tract na "The Way of Salvation." Sumagot si Ken, "May katangian ka ng isang mabuting misyonero."

Tinatanong siya ng mga tao kung bakit pa pupunta sa ibang bansa gayong napakarami sa sariling bayan ang hindi pa naliligtas. Natagpuan niya ang sagot sa Lucas.

Sinasabi sa Lucas 4:43 kung saan mismong ang Panginoon ang nagsabi, “Kinakailangang ipangaral ko rin sa ibang mga bayan ang mabuting balita ng kaharian ng Dios: sapagka't sa ganitong bagay ako'y sinugo!”

Mary Lou kay Ken, Oktubre 24, 1950

Mga hindi nakakikilala sa Diyos sa palibot natin na may pagkakataong marinig ang ebanghelyo, at mas malala pa, libu-libo sa Africa o sa Pilipinas na buong-galak na tatanggap sa Kaniya kung makaririnig lamang sila tungkol sa Kaniya. Kahanga-hanga na tayo ang napili upang sumaksi, hindi ba?

Mary Lou kay Ken, Setyembre 1950

Habang naka-night duty, tinanong siya ng isang lalaking naghihingalo dahil sa kanser kung bakit siya magiging misyonero.

Ipinaliwanag ko sa kaniya na bagaman mahalaga ang pagpapagaling ng katawan para sa buhay na ito, ang pagpapagaling ng kaluluwa ay mangangahulugan ng walang hanggang buhay o kamatayan.

Mary Lou kay Ken, Nobyembre 1950

Sa gilid ng isang liham, isinulat niya ang "(MINDORA)," para sa Mindoro, kung saan nanalangin si Ken para sa isang iglesia noong 1945.

Mula sa mga liham ng pamilya, ipinadala ni Kevin Engle.

Lupa o Kaluluwa

Kansas · Nobyembre–Disyembre 1950

Kailangan pang dumaan ang visa sa mga Commissioner of Immigration sa Manila. Kapapalit lamang ng isang komisyoner, at ang humalili, isang Katolikong nag-aral sa isang paaralang Presbyterian, ay pabor sa mga ebanghelikal. Sumulat si G. Brooks, "PATULOY KAYONG MANALANGIN." Nang maaprubahan ito, isinulat ni Ken, "Hindi pa rin ako makapaniwala sa visa. Siya ang gumawa nito at hindi ko kailanman malalaman kung paano."

Pagbalik sa bukid, patuloy siyang nangaral habang naghihintay ng barko. Sa isang pulong ng mga ministro noong Disyembre, ang tagapagsalita ay tumutulong sa mga magsasaka sa kanilang mga pananim.

Sa palagay ko'y mas interesado siya sa lupa kaysa sa mga kaluluwa. Pinupuntahan niya ang mga magsasaka at tinutulungan sila sa kanilang mga pananim, pero iniisip ko kung ilan kaya ang naaakay niya kailanman.

Ken kay Mary Lou, Disyembre 5, 1950

Nagsalita siya sa isang pulong pangmisyon sa First Baptist at sa Gospel Hall, at pagkatapos ay sa mga kabataang nasa high school sa Hutchinson.

Nagbigay ako sa kanila ng mga pahayag tungkol sa Q.T., Panalangin, Personal na Ebanghelismo at sa kalooban ng Diyos. Pagkatapos, kagabi ay ipinakita ko ang mga slide. Pinagpala ng Panginoon mula simula hanggang wakas.

Ken kay Mary Lou, Disyembre 11, 1950

Noong Pasko, sumulat siya sa kaniyang mga camper. "Nagpahanda ako ng ilang prayer card at gusto kong magkaroon nito ang bawat isa sa inyo. … Sa ngayon, hinihintay ko ang aking pasaporte at masasakyang barko. Gaya ng alam ninyo, marami sa mga barko ang patungong Korea." Ang kaniyang pahabol: "Kalakip nito ang isang maliit na tract. Siguraduhin ninyong basahin ito!"

Mula sa mga liham ng pamilya, ipinadala ni Kevin Engle.

Sabay na Nakatanaw sa Iisang Direksiyon

Abilene at Chicago · Disyembre 1950

Bago pumunta si Mary Lou sa Kansas para sa Pasko, may plano na si Ken para sa kaniyang pagbisita.

Huwag mong kalimutang dalhin ang iyong mga talata (Navigator.) Planuhin din natin na tuwing umaga ay sabay nating gawin ang ating Quiet Time, at pagkatapos ay sabihin sa isa't isa kung ano ang natanggap natin mula sa Panginoon.

Ken kay Mary Lou, Nobyembre 28, 1950

Pareho silang gumagamit ng mga talatang sinasaulo ng Navigator. Pag-uwi niya, sabay nilang binasa ang Kawikaan, isang kabanata bawat araw, si Ken sa Kansas at si Mary Lou sa Chicago, na nahuhuli nang ilang kabanata. Nangusap kay Ken ang Kawikaan 6 tungkol sa maagang paggising.

Pagkatapos, sa 6:9 ay nabasa ko ang tungkol sa pagtulog, at muling nangusap sa akin ang Panginoon tungkol sa maagang paggising upang gawin ang aking Quiet Time. Ipanalangin mo na magtagumpay ako laban sa kumot! Tila mas may kahulugan sa akin ang Salita sa umaga.

Ken kay Mary Lou, Disyembre 20, 1950

Sa Kawikaan 9, natagpuan niya ang "dalawang tawag," ang karunungan at ang kamangmangan, na kapwa sumisigaw mula sa matataas na dako ng bayan. Isinulat ni Mary Lou na pinagpala siya ng mga unang kabanata "mula nang gawin ko ito sa paraan mo."

Kinopya niya para rito ang isang kasabihang iningatan nila habambuhay.

“Ang pag-ibig ay hindi ang pagtititigan sa isa't isa, kundi ang sabay na pagtanaw palabas sa iisang direksiyon.” Naniniwala ako, mahal ko, na matagal na tayong sabay na nakatanaw palabas.

Ken kay Mary Lou, Disyembre 1950

Mahirap ang maghintay. Kinopya rin niya ito para sa kaniya: "Maaari mong galawin ang mga kamay ng orasan ayon sa gusto mo, pero hindi mo mababago ang oras. … Ipaubaya ang lahat sa Kaniya. Sumuko nang lubos. Ang kalooban Mo, hindi ang akin."

Mula sa mga liham ng pamilya, ipinadala ni Kevin Engle.

Isang Bahay na Natupok sa Tatlumpung Minuto

Abilene · Bisperas ng Bagong Taon, 1950

Sa huling gabi ng 1950, binilang ni Ken para kay Mary Lou ang mga pagpapala ng taon.

Isipin mo – sa taong ito, hiniling ng mga Brooks na tulungan ko sila, pinalaya ako ng draft board, at inirekomenda ng pamahalaan ng Pilipinas na ipagkaloob ang aking visa.

Ken kay Mary Lou, Disyembre 31, 1950

Nang umagang iyon, may isang lalaking pumasok sa oras ng Sunday school dala ang balita tungkol sa isang sunog. Isa itong magandang bahay malapit sa Abilene, bagong ayos, kung saan dumaan sina Ken at Mary Lou noong bumisita si Mary Lou. Sa loob ng humigit-kumulang tatlumpung minuto, natupok ito hanggang lupa. Ang tanging naiwan sa pamilya ay ang mga damit na suot nila.

Mahal, posibleng gugulin ang buong buhay sa pagtatayo ng ganoong bagay at pagkatapos ay makita itong maabo sa loob ng 30 minuto. Pero M.L., ang mga bagay na mayroon tayo “roon” ay hindi kailanman maaabot ng tanga ni ng kalawang. Ipanalangin mo, mahal ko, na hindi natin kailanman unahin ang mga “bagay.”

ang parehong liham

Naisip niya ang kapatid ni Mary Lou na si Ginny, na nabiyuda noong Oktubre. Iniulat ng Bethany Star na noong gabi bago ang pag-uwi ng kaniyang asawa sa Panginoon, nangako sina Ginny at George sa Panginoon na hindi magiging mahalaga sa kanilang buhay ang mga materyal na bagay, "kundi ang pag-akay ng mga kaluluwa kay Cristo at ang pagpapakilala ng Kaniyang Salita ang magiging layunin nila."

Binanggit din ni Ken ang isa sa kaniyang mga kabiguan noong 1950.

Sa pagbabalik-tanaw ko sa 1950, isa sa malalaki kong kabiguan ay ang aking pagsasaulo. Ipanalangin mo kasama ko na makapagseryoso ako rito.

ang parehong liham

Mula sa mga liham ng pamilya, ipinadala ni Kevin Engle.

Paakyat sa Baybayin

California · Pebrero 1951

Sumama kay Ken ang kaniyang mga magulang hanggang California. Noong Linggo, Pebrero 4, dumalo siya sa pulong sa Pomona at pagkatapos ay naghapunan kasama ang apatnapu o limampung Engle mula sa lugar ng Upland. "Napakarami talaga nila rito." Kinabukasan, nagpaalam siya sa kaniyang mga magulang. "Isa na naman itong hakbang, gaya ng sa Newton, sa pagputol ng ugnayan sa mga mahal ko. … Mahirap iyon – mas mahirap kaysa inaasahan ko. Nagpapasalamat talaga ako sa Diyos para sa aking mga magulang."

Pagkatapos ay nagsalita siya halos gabi-gabi: sa chapel ng Upland College, isang paaralang Kristiyano, at sa Colton, Glendale, Pasadena, Elm Springs, Long Beach at Castro Valley. Sa Elm Springs, tinanong nila ang paborito niyang himno, at pinili niya ang "Great Is Thy Faithfulness." Sa Pasadena, nakilala niya si Flora Barclay, isang dating misyonero sa Tsina. Isang kaibigan mula sa Chicago ang nagbalita sa kaniya tungkol sa Albuquerque.

Dalawa ang naligtas sa linggong naroon siya. Sinabi niyang maayos ang paglago ng batang lalaking nagpahayag ng pananampalataya noong naroon ako. Talagang ikinagalak iyon ng puso ko.

Ken kay Mary Lou, Pebrero 1951

Sa Long Beach, tumuloy siya sa mga Atkinson, na maraming taon nang nagpapatuloy ng mga misyonero sa kanilang tahanan. Sinabi ng mga kapitbahay na sinasayang ng kanilang anak na babae ang sarili nang pumunta ito sa Mexico City. Doon ay nakilala niya ang isang lalaking Kristiyano na may parehong pangitain, at nang umuwi siya upang magpakasal, ipinagkaloob ng Panginoon ang mga pinggan at mga kubyertos na pilak sa panahong kapwa mahirap hanapin ang mga iyon.

Hindi nagkakautang ang Diyos kaninuman. Ibinibigay natin sa Kaniya ang ating buhay – anuman ang ating pangangailangan, malaki man o maliit – nakikita Niya – HINDI SIYA MABIBIGO!

Ken kay Mary Lou, sa tren patungong Oakland

Mula sa mga liham ng pamilya, ipinadala ni Kevin Engle.

Mahal Kong mga Katuwang sa Panalangin

Sakay ng S.S. California Bear, San Francisco · Pebrero 17, 1951

Paulit-ulit na naaantala ang paglalayag, at may tila isang linggong trabaho si Ken na kailangang tapusin sa loob ng dalawang araw. "Idinulog ko ito sa Panginoon. Sa totoo lang, wala na talaga akong magawa. Pumasok Siya, at ngayon mismo, nakakahon na ang lahat at naihatid na sa barko."

Sa huling gabi niya sa lupa, mula sa kaniyang kamarote, sumulat siya ng liham sa lahat ng nanalangin para sa kaniya.

Bukas, kung loloobin ng Panginoon, maglalayag ako patungong Pilipinas. Ngayong gabi, sa ilang minutong pagpapahinga bago maglayag, nais kong balikan kasama ninyo kung paano kumilos ang Panginoon. Hayaan ninyong sabihin ko muna, gumawa Siya nang lubhang sagana nang higit sa anumang hiniling o inisip ko.

Ken sa kaniyang mga katuwang sa panalangin, Pebrero 17, 1951

Inisa-isa niya ang mga hadlang na inalis ng Panginoon: ang mga medical exam, ang mga iniksiyon, ang pasaporte, ang mga kagamitan, at ang visa.

Akin na ngayon ang visa na matagal nating ipinanalangin. May mga panahong tila tatanggihan ito, pero kumilos ang Panginoon kung saan hindi natin kaya. … Anuman ang subukang gawin ng kaaway ng mga kaluluwa sa hinaharap, alam kong lalong dakila Siya na nasa akin kaysa sa nasa sanlibutan.

ang parehong liham

Ibinigay niya ang kaniyang address bilang "c/o Mr. Cyril H. Brooks, Box 2380, Manila." Makalipas ang ilang araw, ikinuwento niya kay Mary Lou ang nangyari.

Sandaling inakala ko talagang sobra na ang ipinadadala Niya. Pero alam Niya ang pangangailangan sa hinaharap. … Hindi ko sinabi sa tao ang aking mga pangangailangan kundi sa Kaniya, at Siya ang naglaan. Lagi nating gawin iyon nang ganoon, Mahal.

Ken kay Mary Lou, Pebrero 22, 1951

Mula sa mga liham ng pamilya, ipinadala ni Kevin Engle.

Sa Dakong Likuran ng Ilang

Ang pagtawid sa Pasipiko · Pebrero–Marso 1951

Si Ken ang nag-iisang pasahero. Sa mesa ng Kapitan siya kumakain. "Napakasarap ng pagkain dito. … Pero nalulungkot ako – wala pa akong kapwa Kristiyanong makakasama. Ipanalangin ninyong maging patotoo ako." Nilagdaan niya ang liham na iyon ng Awit 56:3.

Binigyan siya ni Mary Lou ng tatlumpung liham na may numero, na bubuksan niya habang naglalakbay. Ang isa ay may lamang sewing kit: "isang makinang na karayom, 2 butones … 5 aspili at 4 na klase ng sinulid." Nag-iwan din siya kay Mary Lou ng sarili niyang talata: "Ang kagalakan sa Panginoon ay siya ninyong kalakasan."

Mahaba at kaaya-ayang paglalakbay ito, kahit walang kapwa Kristiyanong nakakasama. Pero laging nasa tabi ko ang Panginoon, at ginawa Niya itong napakapakinabang na panahon. Naniniwala akong ganito ang gusto Niya. Kung minsan, dinadala Niya tayo sa dakong likuran ng ilang upang doon tayo kausapin.

Ken kay Mary Lou, Marso 1951

Sa San Fernando, sa daungan lang nananatili ang barko kapag gabi "dahil napakaraming lumubog na barko rito," mga labi ng digmaan. Makalipas ang dalawang gabi, pumasok ito sa Manila Bay, nilampasan ang Corregidor, isang pulong binomba niya anim na taon na ang nakararaan.

Halos buong araw ay tanaw ko ang Luzon. … Ngayong araw, habang nakatanaw ako sa Luzon, nag-isip at nanalangin ako tungkol sa mga taong darating. Idinalangin ko na sana'y maabot namin ang mga tao sa malalayo at liblib na lugar.

Ken kay Mary Lou, Manila Bay, Marso 16, 1951

Nang araw na dumaong ang barko, isinulat niya ang Awit 84:11, "ang aming talata," at napansin niyang isa pala ito sa mga paborito ni George Müller.

Mula sa mga liham ng pamilya, ipinadala ni Kevin Engle.

Anim na Oras sa Mimeograph

San Juan, Rizal · Marso 1951

Naiwan na si Cyril Brooks sa mga aralin ng Bible School of the Air habang inaasikaso niya ang pagsasaayos nina Ken at ng mga Eppler. Si Ken ang humawak sa lumang mimeograph nang mga anim na oras, una ang mga aralin sa Ingles at pagkatapos ang mga aralin sa Tagalog na hindi pa niya kayang basahin. "Baka hindi ko pa ito kayang salitain, pero kaya ko na itong i-mimeo."

Habang nagtatrabaho ako ngayong araw, idinalangin ko na gamitin sana ng Panginoon ang mga araling iyon sa kaligtasan ng mga kaluluwa. Hindi ko inakalang ganito pala kasarap maglingkod sa Panginoon dito. Lagi kong nararamdaman na talagang inihanda Niya ang lugar na ito para sa akin.

Ken sa mga magulang, Marso 1951

Si Ken na ngayon ang mangunguna sa gawain sa mga kabataan sa San Juan. Alas-kuwatro, dumalaw sila ni Cyril: una, sa isang binata sa malaking ospital para sa may tuberkulosis, na naabot sa pamamagitan ng radyo at sinisikap namang akayin ang isang kaibigang siyentipiko; pagkatapos, sa isang lalaking nais magpabautismo. "Iisang kuwarto lang at walang kahit isang muwebles. Sa isang baul kami naupo."

Karaniwang itlog ang hapunan, na binibili tuwing Lunes sa Far East Broadcasting Co., at mainit na tsaa. Pagkatapos ay ang Biblia.

Pagkakain, nagbasa kami mula sa “Daily Light.” Pagkatapos, kumukuha ang bawat isa sa amin ng isang talata mula sa kahon ng mga pangako o mga talata. Pagkabasa ng talata, huhulaan ng iba kung saan ito matatagpuan. Mamamangha kayo kung gaano kakilala ni Cyril ang mga reperensiya. Talagang kabisado niya ang kaniyang Biblia. … Isang hamon ang makasama sa paglilingkod ang isang lalaking tulad niya.

Ken sa mga magulang, Marso 30, 1951

Mahigit 2,000 ang estudyante ng mga aralin; sa loob ng isang linggo, naging 2,400. Isinulat ng isa, "Ipinanganak akong muli sa pamamagitan ng pananampalataya kay Cristo mula nang pag-aralan ko ang kursong ito."

Mula sa mga liham ng pamilya, ipinadala ni Kevin Engle.

Pasko ng Pagkabuhay sa Canlubang

Manila at Laguna · Linggo ng Pagkabuhay, Marso 25, 1951

Dumating ang unang Pasko ng Pagkabuhay ni Ken sa larangan walong araw matapos siyang dumaong. Nagsimula ito sa isang sunrise service sa bakuran ng ospital para sa may sakit sa isip. Nangaral sa Tagalog si Cyril Brooks, at si Ken ang pinakiusapang manguna sa panalangin. Kasama sa mga tao si Phil Armstrong ng Far Eastern Gospel Crusade, isang dating kaibigan mula sa Chicago, na nangaral sa Ingles.

Pagkatapos ay bumiyahe sila patimog papuntang Canlubang.

Pagkatapos ng pagtitipon, nagmaneho kami papuntang Canlubang. Nagbigay ako roon ng mensahe tungkol sa muling pagkabuhay, at si Cyril ang nagsalin. Doon ko natikman ang una kong tunay na pagkaing Pilipino.

Ken kay Mary Lou, Marso 25, 1951

Naghain si Mrs. Calica ng kanin, pritong manok, baboy at saging. Nang hapon, umupa sila ng bangkang de-motor upang salubungin ang isang misyonerong patungong Singapore, at basang-basa si Ken nang bumalik. Isang misyonerong patungong Singapore ang nagbigay sa kaniya ng isang talata nang linggong iyon: "Ihanda mo ang iyong gawain sa labas, at gawin mong handa sa bukid; at pagkatapos ay itayo mo ang iyong bahay." May pagtitipong Tagalog sa hall nang 4:30 at isang cantata nang 7:30.

Ay, gustong-gusto talagang umawit ng mga taong ito. Halos nakikita ko na ang kanilang mga mata sa unang pagkakataong marinig nilang tumugtog si Mary Lou.

ang parehong liham

Makalipas ang isang linggo, ang pagdalaw ni Phil Armstrong ay nauwi sa isang piknik-reunion ng mga taga-Moody sa Far East Broadcasting Co., may inihaw na hotdog at ang lumang awit ng paaralan, "God Bless the School that Dwight L. Moody Founded."

Mula sa mga liham ng pamilya, ipinadala ni Kevin Engle.

Isaias 53 at Isang Pulang Scooter

San Juan · Marso 26 – Abril 1, 1951

Ang unang Lunes ni Ken ay tinawag niyang "RED TAPE": import control, alien registration at ang American Embassy, at buong umaga niyang katabi si Cyril. Kailangang dumaan sa import control ang kaniyang scooter. Pagsapit ng tanghali, nag-alok ang isang kahera na tanggapin ang bayad niya kahit oras ng tanghalian, kapalit ng limang piso "para sa Red Cross."

Aba, hindi ako sigurado kung makararating nga ang perang iyon sa Red Cross, kaya hindi ako pumayag.

Ken sa mga magulang, Marso 28, 1951

Nailabas ito nang hapong iyon sa karaniwang paraan. "Si Kipling yata ang nagsabi ng ganito, 'Dito nakahimlay ang taong nagtangkang madaliin ang Silangan.'" Tinulungan siya ni Marvin Hooge, labing-anim na taong gulang na anak ng isang misyonero, na buuin ito. "Pula ito, kasingtingkad ng trak ng bumbero. … Para akong batang may bagong laruan dahil sa scooter na ito."

Noong Linggo, Abril 1, nangaral nang 9:15 si Gideon, isang Pilipinong estudyante ng abogasya, at sumunod ang Pagpuputol-putol ng Tinapay.

Nagbigay ako ng maikling pagbubulay sa Isa. 53 pagkatapos ng pagpuputol-putol ng tinapay. Si Bro. Mercado ang nagsalin – nagulat ako dahil hindi ko iyon inaasahan. Sana'y naintindihan ko ang Tagalog nang sandaling iyon. Mabuting kapatid siya na talagang nag-aaral ng kaniyang Biblia.

Ken kay Mary Lou, Abril 1, 1951

Nang 5:30, nagsalita siya sa mga kabataan sa Ingles tungkol sa "Mga Kabataang Ginamit ng Diyos." Pagkatapos ng hapunan, nanalangin ang mag-asawang Brooks at si Ken para sa gawain sa radyo, sa gawain sa San Juan at sa mga isla. "Habang nananalangin kami para sa mga bagong manggagawa, nabanggit namin ang aking mahal, si Mary Lou."

Mula sa mga liham ng pamilya, ipinadala ni Kevin Engle.

Ang Mapa ni Mary Lou

Chicago State Hospital · Pebrero–Marso 1951

Habang tumatawid si Ken sa Pasipiko, tinatapos naman ni Mary Lou ang kaniyang psychiatric training sa Chicago State Hospital at nag-aaral sa mga klase sa gabi sa Moody. Binigyan siya ng kaniyang instruktor ng isang National Geographic noong 1940 na may dalawang kabanata tungkol sa Pilipinas. Sa kaniyang dingding, idinikit niya ang isang mapa at ilang larawan, kabilang ang isang paglubog ng araw sa Manila Bay.

Habang tinitingala ko ang mapang ito sa aking dingding at ang ilang larawang idinikit ko rito, kasama ang isang napakagandang paglubog ng araw sa Manila Bay, pakiramdam ko'y hindi ka naman ganoon kalayo.

Mary Lou kay Ken, Pebrero 1951

Sa klase tungkol sa misyon, nagpakita ang isang Dr. Harris ng mga slide ng halos kaparehong rutang nilalayag ni Ken: San Francisco, Hawaii, Pilipinas. Sa occupational therapy, tumugtog siya ng piyano para sa isang rhythm band ng mga lalaking mapag-isa at walang kibo. Natuto siya ng isang aral tungkol sa pagpapatotoo.

Alam mo, natuklasan ko na kapag hiniling ko sa Kaniya tuwing umaga na bigyan ako ng tiyak na pagkakataon, at umaasa akong naghihintay rito, hindi Siya kailanman nabibigong magpadala. Pero kapag basta ko lang hinihiling na gawin Niya akong saksi, hindi gaanong masigla ang aking pagpapatotoo.

Mary Lou kay Ken, Marso 1951

Gustong-gusto kong ikuwento Siya rito, pero nananabik pa rin akong mapunta sa isang bansang pagano dahil HINDI PA SILA KAILANMAN nakaririnig. Iyan ang dahilan kung bakit labis kong pinapasan sa puso ang mahal na mga katutubong iyon. Saanman sila naroon, Pilipinas, Africa, Tsina.

Mary Lou kay Ken, Marso 1951

Noong Linggo ng Pagkabuhay, binautismuhan sa Canonsburg ang nakababata niyang kapatid na si Betsy Jane. Noong Marso 22, umalis si Mary Lou sa State Hospital: "Napakagandang larangan ito ng misyon & mabuting karanasan din naman."

Mula sa mga liham ng pamilya, ipinadala ni Kevin Engle.

Isang Bote ng Softdrink para sa Panginoon

Kansas · Agosto 1951

Isang taon matapos magturo si Ken sa Kansas Bible Camp, ang kapatid niyang si Eloise naman ang dumalo. Isang gabi, ipinakita sa screen ang mismong mga slide ni Ken tungkol sa Pilipinas. Itinanong ni Richard sa kanilang ina kung maaari niyang itago muna ang mga ito upang maipalabas.

Ipinalabas nila ang mga slide mo at talagang maganda ang dating sa screen. … Nangalap din sila ng handog para sa iyo at nakalikom ng mga $29. Sabi ni Richard, sa palagay niya ay kaya ng bawat isa sa amin na isakripisyo ang isang bote ng softdrink para sa Panginoon.

Eloise kay Ken, Agosto 19, 1951

Nagbigay ng mga aralin sa flannelgraph si "Aunt Mattie" mula sa Osborne, at nanalo si Eloise ng labindalawang-tomong Bagong Tipan para sa kaniyang notebook. "Hindi kami nakakanta ng alinman sa mga lumang awit sa kampo ni A.P. Gibbs, at marami sa mga bata ang nakaaalala pa sa songbook mo." Nagpadala rin siya ng isang pares ng medyas ni Ken sa isang Pilipinong pen pal, na sumulat naman sa kaniya.

Nang araw ding iyon, sumulat si Grant tungkol sa ani. Maulan ang taong iyon, ang taon ng malalaking baha sa Kansas. Nakaani sila ng mga 2,000 bushel at bumili ng bagong self-propelled na John Deere combine, at nakagawa siya ng 6,800 talampakan ng mga terrace. "Lubos kaming nagpapasalamat sa aning nakuha namin, dahil marami ang hindi kasimpalad."

Darating si Ken Brooks sa Abilene sa Oktubre 1–2 dala ang mga bagong larawan mula sa larangan. At darating sa bukid ang mga magulang ni Mary Lou. "Inaabangan ko nang makilala ang mga Leonard sa loob ng ilang araw. Ano kaya ang magiging tingin nila sa mga Engle."

Mula sa mga liham ng pamilya, ipinadala ni Kevin Engle.

Relihiyoso Pero Naliligaw

San Juan · Marso 1952

Isang taon matapos siyang dumaong, sumulat si Ken pauwi na "tinutukso na nila ako tungkol sa darating na Oktubre," kung kailan nakatakdang dumating si Mary Lou. Dumarating ang mga kaloob sa pamamagitan ng magasing The Fields, at may isang nagpatigil sa kaniya.

Hanggang ngayon ay namamangha pa rin ako kung paano hinihipo ng Panginoon ang mga puso at binibigyan sila ng pasaning magbigay. May isang lalaki sa California na nagngangalang Golds na ilang beses nang nagpadala sa akin sa pamamagitan ng Fields. Sa palagay ko'y hindi ko pa siya nakikilala – nakatanggap ako ng liham mula sa kaniya noong isang araw at sinabi niyang siya'y bingi at pipi. Kapag ganoong mga tao ang nagbibigay, pakiramdam ko'y lalo pang bumibigat ang aking pananagutan.

Ken sa mga magulang, Marso 12, 1952

Noong nakaraang gabi, dinalaw niya ang isang lalaking nagpakita ng interes sa ebanghelyo.

Ay, gulong-gulo siya. Debotong Katoliko ang kaniyang asawa, nananalangin nang maaga sa umaga at sa gabi. Tumagos sa puso ko ang isiping – RELIHIYOSO PERO NALILIGAW! Kailangan namin ang inyong mga panalangin.

ang parehong liham

Kasasalubong lang ni Ray Larson, "ang isa pang lalaking nakatakda nang ikasal dito," sa kaniyang mapapangasawa sa barko. Pitong buwan pa ang hihintayin ni Ken para sa kaniyang mapapangasawa.

Mula sa mga liham ng pamilya, ipinadala ni Kevin Engle.

Dalawang Talata at Dalawang Singsing

San Juan Gospel Hall · Abril 26, 1953

Tatlong linggo pagkatapos ng kasal, sumulat si Ken sa kaniyang mga kaibigan sa The Fields sa New York.

Si Brother Cyril Brooks ang naghatid sa nobya. Si Ken Brooks ang best man at si Dale Brooks ang ring bearer.

Ken sa mga kaibigan sa The Fields, Mayo 20, 1953

Kasal iyon ng isang misyonero: "Ilang hindi pa ligtas ang dumalo sa kasal, at naibigay ang isang mabuti at malinaw na mensahe ng ebanghelyo." Sumunod ang isang salu-salo sa tahanan ni Cyril Brooks.

Sa pagsusuot ng mga singsing, nagbigay ng tig-isang talata ang bawat isa sa kanila.

Habang isinusuot ko ang singsing sa daliri ni Mary Lou, binigkas ko ang aming talata ng patotoo. “Sapagka't ang Panginoong Dios ay araw at kalasag…” (Awit 84:11) Pagkatapos, habang isinusuot ni Mary Lou ang aking singsing, sinabi niya, “Huwag mong ipamanhik sa akin na kita'y iwan…” (Ruth 1:16).

ang parehong liham

"Ang aming talata" na ang Awit 84:11 bago pa man naglayag si Ken. Isinulat nilang dalawa ito sa kanilang mga valentine noong Pebrero 1951. Isinusulat ito ni Mary Lou sa itaas ng kaniyang mga liham habang tumatawid si Ken sa Pasipiko, at isinulat naman ito ni Ken nang araw na marating ng kaniyang barko ang Pilipinas.

Mula sa mga liham ng pamilya, ipinadala ni Kevin Engle.

Ang Asawang Dumating sa Gospel Hall

Mindanao at Binangonan · 1958

Noong 1958, gumugol si Ken ng isang linggo ng mga pulong sa isang ampunan sa Mindanao.

Tuwing umaga, nagbibigay ako ng mensahe sa mga estudyante sa high school tungkol sa Heograpiya ng Biblia. Pagkatapos, sa gabi, nagbibigay ako ng mensahe ng ebanghelyo. Pinupuri namin ang Panginoon dahil may ilang nagpahayag na sila'y naligtas sa mga huling araw ng pulong.

Ken kay Bro. John Smart, The Fields, Hulyo 15, 1958

Nagpadala rin siya ng larawan ng dalawang batang lalaking nagpapatala sa Bible School of the Air.

Ilang buwan bago noon, isang kapatid sa Binangonan ang lumapit sa kaniya pagkatapos ng pulong-panalangin, nababagabag. Pinlano ng kaniyang asawa at ng mga kamag-anak nito ang binyag sa Simbahang Romano Katoliko ng kanilang bunsong anak. Nanalangin ang dalawang lalaki.

Bilang sagot sa panalangin, kumilos ang Panginoon sa bagay na iyon, at nang dumating ang araw ng binyag, dahil sa ilang natatanging pangyayari, hindi nila dinala ang bata sa simbahang Romano Katoliko. Sa halip, ang ina at ang bata ay pumunta sa Gospel Hall.

ang parehong liham

Patuloy siyang dumalo, at naniniwala si Ken na naligtas siya sa pamamagitan ng tahimik na patotoo ng kaniyang asawa. "Napakasaya niya ngayon at isa siya sa pinakatapat na saksi ng Panginoon sa lugar na iyon."

Ito ang pinakaunang kuwento tungkol sa Binangonan sa mga liham.

Mula sa mga liham ng pamilya, ipinadala ni Kevin Engle.

Isang Libong Radyo

Manila · Mayo 1959

Noong Mayo 1959, nagpadala si Ken kay Bro. Smart ng ulat tungkol sa Bible School of the Air. Mayroon na itong 27 kurso. Ang "What the Bible Teaches" ay nasa Tagalog, Ilocano, Cebuano, Ilongo, Tsino, Espanyol at Ingles. Sa kabuuan, 328,799 na ang nagpatala at 47,497 kurso na ang natapos. Mga Pilipinong kawani ang gumagawa ng gawain: sina Reny Garantuza, Luz Lazaro, Fe Ison at Letty, na pawang nakikisama sa San Juan Gospel Chapel. Halos siyam na taon na roon si Luz.

Sa lingguhang kalahating oras sa Far East Broadcasting Co., may panel na ngayon, ang "Forum Time," kasama sina Ken, Kenneth Brooks, Leonard Brooks at Milton Haack, na kararating lang mula sa Minneapolis. Kinopya ni Ken ang isang liham:

Napakasaya kong ipaalam sa inyo na ako'y ipinanganak na muli sa pamamagitan ng pagtanggap at pagtitiwala sa Panginoong Jesu-Cristo bilang aking personal na Tagapagligtas.

isang estudyante, 1959

May isa pang liham mula sa isang estudyanteng Katoliko: "Isa akong tunay na Romano Katoliko, at walang sinumang makakukumbinsi sa akin sa isang partikular na relihiyon. … Para akong bulag na inaakay ng isang hindi ko kilala." Matapos itanong ang kaniyang tanong, ipinatala niya ang apat pang tao sa "What the Bible Teaches."

Kabibigay lang ng U.S. Ambassador kay Pangulong Garcia ng 1,000 transistor radio, bahagi ng 19,000 para sa mga baryo.

Isang dakilang araw ito para sa gawain sa radyo sa Pilipinas!

Ken kay Bro. Smart, Mayo 1959

Mula sa mga liham ng pamilya, ipinadala ni Kevin Engle.

Tungkol sa mga Pahina ng mga Liham

Ang mga pahinang may tandang "Mula sa mga liham ng pamilya" ay hango sa mga liham ng pamilya Engle mula 1943 hanggang 1959: 365 liham na tinipa ng pamilya noong 2007 mula sa mga orihinal, at ipinadala ni Kevin Engle noong Oktubre 2026. Karamihan ay mga liham ni Ken pauwi at ang mga liham nina Ken at Mary Lou sa isa't isa. Ang iba ay mula sa kaniyang mga kaibigan sa hukbo, sa kaniyang mga magulang at kapatid na babae, kay Mr. Holloway, at sa mga misyonerong ipinanalangin niya.

Ang mga sinipi ay isinalin mula sa Ingles. Kapag hindi mabasa ng mga nagtipa ang isang salita, asterisk ang nasa liham, at gayon din sa mga pahinang ito.

Hindi pa natitipa ang mga sulat-kamay na liham ni Ken mula sa Maynila pagkaraan ng Marso 1951. Kapag natipa na, madaragdagan pa ang tomong ito at ang Ikapitong Tomo, Grace Christian High School at si Paul Tan.